[pagevisual]

Deel 1: Het belang van een standpunt

Momenten uit het gesprek in Change over ontwerpen met dr. Jacob Voorthuis, docent aan de TU/e 

Door: Marguerithe de Man

Ons gesprek opent met een angstig moment van mijn kant. Jacob Voorthuis komt tijdens het lezen van het manuscript van mijn boek “De ontwerp(f)actor” (juni 2013 bij Mediawerf) zijn  eigen naam tegen: “Het is gek om je boek teruggebracht te zien worden tot één alinea, tot een zin, zelfs tot een woord. Gelukkig wel het goede kernwoord: Standpunt.” Een angstig moment dus, maar als hij zegt ‘het goede kernwoord’ ontspan ik weer. Ik heb zijn boek ‘A good use (and) a generous thinking; attitudinal exploration towards a theory of design’, gelukkig recht gedaan. Dat kon ook niet anders want het hebben van een standpunt is volgens mij cruciaal als het gaat om ontwerpen.

Ik heb Jacob Voorthuis, ontwerpfilosoof van de TU/e uitgenodigd voor een gesprek over ontwerpen met collega Gerhard Smid en mijzelf. Ik ken Jacob Voorthuis niet, maar ik wilde graag dat een ‘vreemdeling’ uit een ander domein ons eens kritisch zou bevragen over hoe wij programma’s ontwerpen en hoe we daarover denken. Jacob Voorthuis heeft in mijn ogen zinnige, mooie maar ook onbegrijpelijke dingen over ontwerpen geschreven.

Ontwerpen gaat om de vertaling van een functie naar een vorm. Deze vertaling is onbepaald; er zijn altijd vele vormen mogelijk waarbij er niet één juiste vorm of één goede oplossing is. Ontwerpen bestaat uit het bedenken van varianten en, als gevolg daarvan, uit het nemen van reeksen grote en kleine besluiten. Een ontwerper evalueert voortdurend zijn eigen werk.

Een geëxpliciteerd standpunt stelt ontwerpers in staat om hun eigen werk te beoordelen en te evalueren. Dat standpunt wordt, steeds opnieuw, bepaald door wat de ontwerper met de ontwerpopgave in die specifieke context beoogt.

Wij zijn niet gewend om ons eigen werk te beoordelen, beoordelen doen anderen; docenten op school,  kwaliteitscontroleurs in een bedrijf. Overdoen is straf! Dat geldt niet voor ontwerpen. Overdoen  hoort bij ontwerpen; nog een oplossing bedenken, nog een variant maken. Daardoor wordt je ontwerp steeds beter, iets wat je overigens  alleen kunt zien als je een duidelijk eigen standpunt hebt waarmee je je eigen werk kunt beoordelen. Vandaar dat het woord standpunt voor mij een kernwoord in het boek van Jacob was.

De komende weken schrijf ik een serie blogs. De onderwerpen voor deze blogs komen uit het gesprek met Jacob Voorthuis dat helaas niet in zijn totaliteit in Change gepubliceerd kon worden, maar dat wel degelijk stof tot nadenken gaf.

Dit bericht is geplaatst op donderdag 2 mei 2013 om 16:43 onder Algemeen, Change, Ontwerpen. U kunt de reacties volgen via de RSS 2.0 RSS-feed. U kunt een reactie achterlaten of een link op uw eigen website plaatsen.

2 reacties op “Deel 1: Het belang van een standpunt”

Carola van den Heuvel zegt:

mei 2nd, 2013 at 17:21

Een standpunt hebben is een vereiste voor een goed ontwerp, leer ik in dit blog van Marghuerite. Op basis daarvan kun je jezelf beoordelen, reflecteren en herontwerpen. Een goede ‘loop’ voor verbetering. Uit het startseminar ‘In de wind’herinner ik me het belang van goede waarneming voor het ontwerpproces. Ik ben benieuwd naar het volgende blog en naar het boek dat in juni verschijnt. Naast vakmanschap denk ik dat ontwerpvaardigheden essentieel zijn voor goed adviseurschap in organisaties. 

Marguerithe zegt:

mei 2nd, 2013 at 19:06

Hallo Carola, ja dat klopt! Dat onbevangen waarnemen van wat is er op deze plek, in deze organisatie aan kwaliteit en wat er er dan nog nodig, is de eerste zeer belangrijke stap in het ontwikkelen van dat standpunt. En dat standpunt helpt je om tijdens het proces steeds na Te Denken over doe ik het goede, en niet doe ik het Goed . En dat verschil hoef ik jou niet uit te leggen.
groet MargueritheMarguerithe 

Geef een reactie