[pagevisual]

Leiderschap in de top van Gemeenten, deel 2: Buiten

Door: Sandra Kensen

‘Buiten’ is voor veel directies en managementteams van een abstract begrip. Buiten is iets waar ze naar kijken als toeschouwer van achter in een zaal, en iets waar ze over spreken op het gemeentekantoor. De gebruikte termen zijn afstandelijk. Het gaat bijvoorbeeld over een werkwijze als ’opgavegericht werken’. Ik zou willen dat, in plaats van een abstractie, buiten concreet was, ook voor gemeentesecretarissen, ()directeuren, afdelingshoofden  en locosecretarissen.

Hoe concreter buiten wordt, hoe meer het ook een plek kan worden waar de ambtelijke top van de gemeente graag is. De deelnemers aan de leergang in de top van de gemeentelijke organisatie ervaren drempels om naar buiten te gaan en mensen persoonlijk te spreken. Toch valt er buiten veel te ontdekken en te leren. De televisieserie ‘Borgen’ over de Deense premier, aflevering 4 van het 1ste seizoen geeft een mooi voorbeeld over naar buiten gaan en wat het kan opleveren, maar ook secretarissen, ook adjuncten en ’s, kunnen hier goede voorbeelden uit hun werkpraktijk aan toevoegen. Buiten is er immers niet alleen voor de wijkcoördinator of de wethouder en valt niet alleen via de formele en procedurele weg te kennen.

In die aflevering van ‘Borgen’ duikt een nieuwsfoto op van Amerikaanse gevangenen (vermiste Afghanen?) op Groenland. Groenland heeft beperkt zelfbestuur, maar zou wensen dat het weer echt het land van de Groenlanders zou zijn. Denemarken gaat echter over militaire zaken en daar heerst de dominante opvatting dat Groenland meer zelfbestuur niet aankan. Vanwege de zaak met de gevangenen, vinden er twee ontmoetingen plaats tussen de premiers van Groenland en Denemarken. Tijdens de eerste ontmoeting, in Denemarken, schikt de premier van Groenland zich: hij wacht, de ontmoeting duurt slechts 15 minuten en hij drinkt zijn koffie. Bij de tweede ontmoeting in zijn kantoor op Groenland gaat het echter volgens zijn spelregels. Wanneer de Deense premier al de problemen van Groenland opnoemt, zegt hij: ‘Hier zeg ik gewoon hoe de zaken liggen. Wie denk jij dat je bent om onze problemen te veroordelen?’ Hij vertelt de premier dat zij niet zou eisen dat Groenland eerst de problemen oplost voordat het meer zelfbestuur kan hebben als ze echt in Groenland en de inwoners geïnteresseerd zou zijn.

Dit is een belangrijk moment: de Deense premier staat op van haar stoel en geeft haar ambtenaren de opdracht de reis te verlengen, zodat zij met de mensen in de haven, op het schoolplein en het kerkhof kan spreken. Ze begint gewoon en wijkt af van het formele programma. Ze gaat naar de mensen toe, stelt vragen en luistert naar hun verhalen. Hier laat ze het niet bij. Ze overdenkt de verhalen en durft een praktijk van 60 jaar te veranderen, ook al betekent dit dat de relatie met de Verenigde Staten koeler wordt, want aan de volgende militaire top doet voor de verandering de premier van Groenland mee.

Mijn vraag aan alle adjuncten, loco’s en gemeentesecretarissen: Wat is uw concrete verhaal over buiten? Wat sprak u van uzelf aan om gewoon het gesprek te voeren op de voorwaarden van de mensen buiten? Wat leerde u van hen om uw werk goed te doen en van toegevoegde waarde voor buiten te zijn?

Tags: , , , ,

Dit bericht is geplaatst op maandag 21 mei 2012 om 15:04 onder Algemeen, Gemeenten. U kunt de reacties volgen via de RSS 2.0 RSS-feed. U kunt een reactie achterlaten of een link op uw eigen website plaatsen.

1 reactie op “Leiderschap in de top van Gemeenten, deel 2: Buiten”

Carlo Post zegt:

september 24th, 2012 at 22:48

Dit is werkelijk een actueel thema! Vandaar dat het ook het thema was van het congres van de VGS op 20 september 2012: ‘in verbinding’.

Tegelijkertijd is het een raar thema. Het is raar om meerde redenen:
Op de eerste plaats valt iets op als themaklas het er niet is, dankzij het verschil. En het verschil komt naar voren, omdat (ten tweede) de vraag steeds vaker gesteld wordt wat er voor nodig is dat de overheid weer vertrouwen heeft in haar samenleving, of omdat (ten derde) ook geluiden opgaan op de vraag wat er voor nodig is dat de politiek bestuurders luisteren naar de samenleving.

Over de voorgaande vragen is veel te zeggen, maar als gemeentelijke ambtenaren kunnen we het verschil maken door het hanteren van een paar eenvoudige regels zoals: ‘ontwikkelen doen we met mensen i.p.v. over mensen’, een ‘opdracht is pasalgemeen als deze ook genomen is’. Als we perspectieven respecteren, zullen we eerst samen (uitvoeringspartners, gemeentensen aneer partners) moeten bezien wat er speelt, wat er leeft en wat we zouden kunnen doen.

Mijn ervaring is dat raden het nog weleens akelig vinden dat ze zich ‘overgeven’ aan derden: toch is het zeer de moeite waard het te proberen door met een ‘experiment’ de ruimte te zoeken en qua taal te blijven aansluiten.

In mijn gemeente heb ik dit ook zo gedaan in onder andere het jeugd- en ouderenbeleid: samen met partnersaangepast om bezien wat er gaan is en wat er mogelijk is. Een filmpje daarvan van 1 minuut kun je op YouTube terugzien: ‘carlo post vertelt’.

Graag wil ik met jou nadere ervaringen delen of behulpzaam zijn als je er behoefte aan hebt.

Veel succes met je opgave!

Carlo Post

Geef een reactie