[pagevisual]

Over systemisch denken in de veranderkundige praktijk…

Door: Brechtje Kessener

Ah, een mailtje van Suzanne. Daarin noemt ze de verwijzing naar Yvonne Agazarian, een systeemdenker die ik nog niet ken. Leuk! Onwillekeurig denk ik ook weer terug aan ons gesprek een paar dagen geleden…

Het was een leuk, ongedwongen gesprek, maar ik had het ook wel wat met haar te doen. Suzanne is een studente die onderzoek doet “naar het concept en toepassing van in de veranderkundige praktijk”. Een aantal weken geleden schreef ze me: “Het doel van mijn onderzoek is de bestaande praktijk in kaart te brengen als het gaat om de wijze waarop wordt gezien en toegepast. De bedoeling is om hier een zo genuanceerd mogelijk beeld van te krijgen door onder meer aan de hand van de delphi-methode met enkele deskundigen diepte-interviews af te nemen.” Ze sloot af met een verzoek mee te werken aan een vragenlijst en interview. Dat wilde ik wel. Het leek me een flinke uitdaging: Zowel ‘het concept en toepassing van ’ als de ‘veranderkundige praktijk’ zijn mijns inziens nogal ongedefinieerd en moeilijk af te bakenen…

Een paar dagen geleden was het dan zover. We zaten bij Sioo in zaaltje ‘groen’. Na de eerste kennismaking, bleek dat Suzanne er achter aan het komen was dat ze een pittige opdracht heeft. Ze worstelde met de vraag wat het systemisch denken eigenlijk is. Ze gaf aan dat de sheets van de haar daarbij goed op weg hielpen, maar dat het nog steeds lastig was. Natuurlijk ben ik blij dat de sheets haar al wat inzicht gegeven hebben, maar ik kan niet laten na te vragen hoe zij aan die sheets is gekomen. ‘Van haar begeleider’ geeft ze aan. Hoe die daaraan is gekomen? Blijkbaar gaan ze rond. Over de puzzel van de veranderkundige praktijk begin ik nog maar even niet.

In haar verwarring heeft ze geen gespreksprotocol meer. Op haar uitnodiging schets ik, enigszins ongestructureerd, mijn zienswijze. Ik vertel over de achtergronden van de Studieweek Systemen: Dat ik geen overzicht van de verschillende systeemtheorieën en stromingen kon vinden en daarom samen met Leike van Oss een overzicht en de Studieweek Systemen ben gaan maken. De studieweek geeft een overzicht van verschillende stromingen en een aantal heel praktische uitwerkingen naar modellen, instrumenten en methoden die je in de veranderkundige praktijk kan toepassen. Ik geef ook aan dat ik heel veel veranderkundigen elementen vanuit de systeemtheorie zie toepassen: Een eenvoudig concept als ‘de vraag achter de vraag’ of een hulpmiddel als een ‘stakeholdersanalyse’ gaan ook uit van gelaagdheid en relaties tussen elementen. Veel veranderkundigen kennen  de oorsprong en fundamenten hiervan echter niet. Het maken van een VSM analyse, een triade of causaal diagram vragen al veel meer kennis van zaken en een combinatie van instrumenten en modellen uit verschillende stromingen nog meer. Mijn (onze) conclusie is dan ook: Toepassing van (delen van) systeemdenken alom. Bewuste toepassing en voldoende kennis van zaken om de achtergronden en overwegingen te expliciteren… veel minder.

Tsja – Hoewel het haar vermoedens bevestigde, werd het hiermee voor Suzanne niet gemakkelijker, maar optimistisch gaf ze aan: ‘Ook de conclusie dat de onderzoeksvraag niet zomaar te beantwoorden is, is een conclusie’. En dat is zeker waar, meid!

Voordat Suzanne weer vertrok vroeg ze me of ik Agazarian kende. Dat was dus niet zo – en daarom ga ik haar nu opzoeken!

 

 

Vorig jaar organiseerde ik de systeemweek voor het eerst. Het bleek een groot succes. Voorafgaand aan de systeemweek schreef ik een aantal blogs waaronder het blog Werk in Uitvoering. Wil je meer informatie over de systeemweek? Kijk dan hier.

Tags: ,

Dit bericht is geplaatst op maandag 8 juli 2013 om 16:01 onder Systeemdenken. U kunt de reacties volgen via de RSS 2.0 RSS-feed. U kunt een reactie achterlaten of een link op uw eigen website plaatsen.

Geef een reactie