[pagevisual]

Succesvol besturen: competentieontwikkeling of hersenscan?

Door: Peter Paul Kerpel

Het boek Wij zijn ons brein van neurobioloog Dick Swaab staat al maanden in de non-fictie top 10. Het biedt, in zeer begrijpelijk Nederlands, inzichten (en opvattingen!) die al een aantal jaren school maken in de neurowetenschappen. Een van de centrale noties uit Swaabs boek leverde een maandenlange polemiek op in de NRC Next: Ons brein is wie wij zijn en ons gedrag wordt niet gestuurd door rationele of spirituele overwegingen, maar andersom. De overwegingen rechtvaardigen achteraf ons, vanuit het onbewuste aangestuurde, gedrag. Het is een onrustige gedachte dat wij als mens wellicht minder over onszelf beschikken dan we lange tijd dachten. Dat zelfs onze diepere waarden of onze ziel misschien louter een instrument zijn om diepgewortelde universele eigenschappen als angst en hebzucht te beteugelen.

 Sioo besteedde al eens aandacht aan dit onderwerp in een nummer van Change dat geheel gewijd was aan de donkere kant van organiseren. Het is zeker de moeite waard dit nummer eens te herlezen met het bovenstaande in het achterhoofd (www.sioo.nl/change, nr. 3 december 2005).

De notie van Dick Swaab c.s. is ook het onderzoeken waard als het gaat om onze rol als opleider. Wordt de in de toekomst net zo relevant als het ? Worden de grenzen aan leren en ontwikkelen helderder? Het vraagstuk is vooral het onderzoeken waard in onze leiderschapsprogramma’s voor bestuurders van, onder andere, gemeenten, wooncorporaties en ziekenhuizen.

Voor die leiderschapsrol is inzicht in wat de mens ten diepste zou kunnen drijven een must en tegelijkertijd vraagt een dergelijke positie op eenzame (= feedback-arme) hoogte een hoge mate van zelfinzicht. In Sioo’s programma Succesvol besturen van Wooncorporaties, bijvoorbeeld, is het onoorbaar handelen van een aantal, inmiddels vertrokken, bestuurders in die branche uitgebreid aan de orde geweest. Maar wellicht is het credo ‘ziel en zakelijkheid’, waarmee we de leergang in 2009 begonnen, toch onvoldoende.  

Ik zie het als een uitdaging om het gesprek hierover in de editie 2011 van de leergang niet alleen te voeren in termen van ‘goed’, ‘fout’ en ‘betekenisvol’ besturen, maar ook vanuit de begrippen ‘angst’ en ‘hebzucht’ als een motor die ons allen drijft. Het is het onderzoeken waard, los van het gelijk of ongelijk van de neurowetenschap.
Ik ga vast op zoek naar een hebzuchtige of angstige gastspreker…….

Tags: , , ,

Dit bericht is geplaatst op dinsdag 11 januari 2011 om 15:37 onder Algemeen, Leiderschap, Opleidingen. U kunt de reacties volgen via de RSS 2.0 RSS-feed. U kunt een reactie achterlaten of een link op uw eigen website plaatsen.

Geef een reactie